Sayı: 124
Temmuz
124 . Sayı
Moral Dünyası
MAKALELER

Hıfz Namazı ve Duası

81.Sayı / Diğer / Diğer

Hafızanızın zayıf olmasından, bir şeyi aklınızda tutamamaktan, öğrendiğiniz bir şeyi hemen unutmaktan, derslerde...

#

Hafızayı güçlendirme namazı ve duası

 

Hafızanızın zayıf olmasından, bir şeyi aklınızda tutamamaktan, öğrendiğiniz bir şeyi hemen unutmaktan, derslerde öğrendiğiniz formülleri hafızanızda tutamamaktan, Kur’an-ı Kerim’i ve hadisleri ezberleyememekten mi şikâyetçisiniz? İşte dertlerinize son verecek çare… Hem de Efendimiz Hz. Muhammed’in (a.s.m.) Hz. Ali’ye tavsiye ettiği ve Hz. Ali’nin (r.a.) uygulayarak netice aldığı bir çare…

Hafızanızdan şikâyetçi misiniz?

“Son günlerde çok unutkan oldum” mu diyorsunuz?

Ya da her şeyi daha kolay ezberlemek mi istiyorsunuz?

İster öğrenci olup dersleri çok iyi öğrenmeyi, tarihleri, formülleri kolayca ezberlemeyi düşünün…

İster dinlediğiniz sohbetleri, faydalı bilgileri beyninize nakşetmeyi arzu edin…

İster Kur’an’ın tamamını veya bir kısmını ezberlemek için gayret edin…

Hafızanızı güçlendirmek, her şeyi kolayca ezberleyip unutmamak için yapabileceğiniz birçok şey var.

Günümüzde hemen herkes hafızasından şikâyetçidir. İnsanların çoğu, bir konuyu çabuk ezberleyememekten veya öğrendiğini hemen unutmaktan dolayı dert yanmaktadır.

İnsanı ilgilendirmeyen birçok problemi ve haberi merakla izlemek, harama bakmak, ezberleyeceği konuları gereği kadar önemsememek hafızayı zayıflatır.

Hafızayı güçlendirmek için maddî ve manevî birçok tedbiri alabilirsiniz. Biz bunlarla birlikte unutulan namazlardan birisini hatırlatmak istiyoruz.

Bir gün Hazreti Ali (r.a.), Allah Resulü'ne (a.s.m.) gelip Kur’an’ı hafızasında tutamamaktan şikâyet ederek şöyle der:

– Bu Kur’an göğsümden uçup gidiyor. Onu ezberimde tutamıyorum.

Bunun üzerine Resul-ü Ekrem Efendimiz (a.s.m.) ona şu tavsiyede bulunur:

– Cuma gecesinin son üçte birinde kalk; o, meleklerin şahit olduğu zamandır, onda yapılan dualar kabul edilir. Şayet o saatte kalkamazsan, gecenin evvelinde veya ortasında kalk ve dört rekat namaz kıl. Birinci rekatında Fatiha ile Yasin surelerini, ikinci rekatında Fatiha ile Duhan surelerini, üçüncü rekatında Fatiha ile Secde surelerini, dördüncü rekatında ise Fatiha ile Mülk surelerini oku. Tahiyyâtı bitirdiğin zaman Cenab-ı Hakk’a güzelce hamd ü senada bulun. Bana ve diğer peygamberlere de salavat getir. Erkek-kadın bütün mü’minler için Allah’tan mağfiret dile. Bu okuduklarının akabinde de şu duayı söyle.

Efendimizin (a.s.m.) tavsiye ettiği dua, kitaplarda “Hıfz Duası” adıyla yer alan duadır.

Hazreti Ali (r.a.) tarif edildiği üzere bunu beş veya yedi gece yapar ve Allah Resulü’ne gelip şöyle der:

– Ya Resulallah! Ben daha önceleri dört-beş ayeti bile ezberleyemiyordum. Fakat şimdi kırk ayet kadar ezberleyebiliyorum. Onu okuduğumda da sanki Allah’ın kitabı gözümün önündeymiş gibi oluyor. Yine önceleri bir hadisi duyup tekrar ettiğimde tam ezberleyemezdim. Fakat, şimdi hadisleri işitip onları rivayet ettiğimde bir harf bile kaçırmıyorum. (Tirmizî, Daavât, 114)

 

Uygulamayla ilgili önemli hususlar

Efendimizin (a.s.m.) tavsiye ettiği namazda okunacak surelerin uzun olması birçok kişiye bu namazı kılamayacağını düşündürebilir. Ama yapılacak bazı uygulamalarla arzu eden herkes, Efendimizin (a.s.m.) tavsiye ettiği ve Hz. Ali’nin (r.a.) uygulayarak netice aldığı bu namazı kılabilir.

Hıfz namazını kılmayı kolaylaştıracak bu uygulamaları şöyle sıralayabiliriz:

1-         Hıfz namazını, perşembeyi cumaya bağlayan gecenin son üçte birinde kılmak en faziletlisidir. Bu vakit imsak vaktinden önceki birkaç saattir. Buna gücü yetmeyen gecenin ilk vaktinde, yani yatsıdan saat 24’e kadar veya gecenin yarısında, yani birkaç saat uyuduktan sonra saat 24 ile 02-03 dolaylarında kılmalıdır. Gecenin bölümleri, yaz ve kışa göre farklılık gösterir. Bunu kılan kişi belirlemelidir.

2-         Bu namazı üç, beş veya yedi defa cuma gecesi kılmak gerekir. Namazda okunacak sureler ve yapılacak dua uzun olduğu için elbette çok zaman alacaktır. Fakat bir konuyu ezberlemek ve hafızada tutmak için harcadığımız zamanı düşünürsek bu namaz için harcayacağımız zamanı büyütmemek gerekir.

3-         Arapça okumasını bilenler duayı orijinalinden okurlarsa daha iyi olur. Biz burada bilmeyenleri de düşünerek Türkçe okunuşunu verdik. Ayrıca duada açıklamasını da okurlarsa ne istediğinin farkında olmak adına önemlidir.

4-         Herkes Yasin, Duhan, Secde ve Mülk surelerini ezberden bilmeyebilir. Bu durumda çözüm olarak ya bilen birisi imam olup cemaatle kılmalı ya da namazda iken Kur’an’ın yüzünden okumalıdır.

Her ne kadar nafile namazları yalnız kılmak faziletli ise de teravih, yağmur, husuf ve küsuf namazları cemaatle kılındığı gibi, mü’minlere öğretmek ve alıştırmak için tesbih ve teheccüd namazları cemaatle kılınabilmektedir. Hiç kılmamak yerine yukarıdaki dört sureyi bilmeyen kardeşlerimiz cemaatle kılarlarsa inşaallah Rabb’imiz aynı neticeyi ihsan eder.

Namazda Kur’an’ı yüzünden okumak konusunda ise mezheplerin farklı görüşleri vardır. İmam Azam'a göre hafız olmayan bir insanın Kur'an-ı Kerim'i yüzünden okuyarak namaz kılması, namazını ibtal eder. İmam Ebu Yusuf ve Muhammed mekruh olmakla birlikte yüzüne bakarak okumaya cevaz vermişlerdir. (Tahavî, Muhtasar-ı İhtilafı'l-Ulema, 1/208; Şâşî, Hılyetü'l-Ulema, 2/89) Şafiî, Malikî ve Hanbelî mezheplerine göre ise teravih namazını mushaftan okuyarak kılmak caizdir. Cevaz verenler nafile namazlar için olduğunu ifade etmişlerdir.

Tabii bu şekilde namaz kılarken “amel-i kesir” (namaz içinde namazla ilgisiz çok hareket etmek) sayılabilecek hareketlerden uzak durulması gerektiği şart koşulmuştur. Amel-i kesir de genelde iki şekilde tarif edilmiştir: Dıştan bakan bir insanı namaz kılmadığı kanaatine sevk etmek veya namaz içinde mushafı tutup bir yere koyma, sayfalarını açma sonra okuma gibi bu şekilde peşi peşine arada uzun fasıla olmadan yapılan üç harekette bulunmak.

Amel-i kesire düşmeden teravih namazını kılmak isteyen bir kimse önüne rahat görebileceği yüksek bir şeyin üstüne Mushaf-ı Şerif’i açıp koyarak sayfaları çevirmeye ihtiyaç hissetmeden veya en fazla bir kere çevirerek namaz kılabilir. Nitekim Kur'an'ı bu şekilde okuyabilmek için yapılan Kur'an sehpaları da vardır.

Hıfz namazı da nafile bir namaz olduğu için Kur’an yüzünden okunabilir.

 

* Hafızayı korumak ve güçlendirmek için Fethullah Gülen Hocaefendi’nin “Mefluç Dimağlar ve Unutkanlığın Reçetesi” isimli yazısında çok faydalı tavsiyeler bulunmaktadır.

Hıfz duası

Elhamdülillâhi Rabbi’l-Âlemîn. Elhamdülillâhillezî haleka’s-semâvâti ve’l-arzı ve ceale’z-zulümâti ve’n-nûr. Elhamdülillâhi enzele alâ abdihi’l-kitâb. Sübhânellâhi ve’l-hamdülillâhi velâ ilâhe illâllahü vellahü ekber. Velâ havle velâ kuvvete illâ billâhi’l-Aliyyi’l-Azîm. Sübhânellâhi ve bihamdihî sübhânellâhi’l-Azîm. Allahümme salli ve sellim ve bârik alâ Seyyidinâ Muhammedin ve alâ âlihî adede kemâlillâhi ve kemâ yelîku bikemâlih.

Allâhümme salli alâ Muhammedin ve alâ âli Muhammed. Kemâ salleyte alâ İbrahime ve alâ âli İbrahim.  Ve bârik alâ Muhammedin ve alâ âli Muhammed. Kemâ bârekte alâ İbrahîme ve alâ âli İbrahim. İnneke Hamîdün Mecîd.

Allahümme salli ve sellim ve bârik alâ Seyyidinâ Muhammedin ve alâ sâiri ihvânihî mine’n-nebiyyîne ve’l-mürselîne adede halkıke ve ridâ nefsike vezinete arşike ve midâde kelimâtike mâ dâme mülküllahi teâlâ.

Rabbena’ğfirlenâ ve li ihvânina’llezîne sebekûnâ bi’l-îmâni velâ tec’al fî kulûbünâ ğıllen lillezîne âmenû. Rabbenâ inneke Raûfün Rahîm.

Allahümme’rhamnî bi-terki’l-maâsî ebeden mâ ebkaytenî ve’rhamnî en etekellefe mâ lâ ya’nînî ve’r-zuknî husne’n-nazri fîmâ yurzîke annî.

Allahümme Bedîa’s-semâvâti ve’l-arzı ze’l-celâli ve’l-ikrami ve’l-izzetilleti lâ türam.

Es’elüke yâ Allah, yâ Rahmân, bi-celâlike ve nûri vechike en-tülzime kalbî hıfza kitâbike kemâ allemtenî ve’rzuknî en-etlüvehû ale’n-nahvillezî yurzîke annî.

Allahümme Bedîa’s-semâvâti ve’l-arzı ze’l-celâli ve’l-ikrami ve’l-izzetilleti lâ türam.

Es’elüke yâ Allah, yâ Rahmân, bi-celâlike ve nûri vechike en-tünevvera bikitâbike besarî ve en-tudlika bihî lisânî ve en-tüferrice bihî an-kalbî ve en-teşraha bihî sadrî ve en-tu’mile bihî bedenî.

Liennehû lâ yüînünî ale’l-hakkı ğayruke ve lâ yü’tîhi illâ ente. Lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâhi’l-Aliyyi’l-Azîm.

 

Bu muhteşem duanın anlamı şu şekildedir:

Hamd Âlemlerin Rabbi Allah’a mahsustur. Hamd olsun O Allah’a ki, gökleri ve yeri yarattı, karanlıkları ve aydınlığı var etti.

O Allah’a hamdolsun ki, kulu Hz. Muhammed’e (s.a.v.) Kitab’ı indirdi. Allah’ı tesbih ederim, hamd O’na mahsustur. Allah’tan başka ilâh yoktur, Allah büyüktür. Havl ve kuvvet yüce ve azim olan Allah’ındır. Allah, bütün eksik ve kusurlardan münezzehtir. O’na (Kendine mahsus hamdiyle) hamd ederim. Azim olan Allah, bütün eksik ve kusurlardan münezzehtir.

Allah’ım, Efendimiz Hz. Muhammed’e ve onun âline Allah’ın kemalatı adedince ve kemaline yaraşır şekilde salat ü selam et ve bereket ver.

Allah’ım, Hz. Muhammed’e ve Hz. Muhammed’in ailesine, Hz. İbrahim’e ve Hz. İbrahim’in ailesine salat ettiğin gibi salat ve rahmet et.

Hz. Muhammed’e ve Hz. Muhammed’in ailesine, Hz. İbrahim’e ve Hz. İbrahim’in ailesine bereket ihsan ettiğin gibi bereket ihsan et. Şüphesiz ki Sen her bakımdan hamde layık ve şanı yüce olansın.

Allah’ım, Hz. Muhammed’e ve onun sair nebi ve mürselin kardeşleri üzerine Allahü Teâlâ’nın mülkü kaldığı müddetçe, mahlukatının adedi, Zat’ının rızası, arşının ağırlığı ve kelimelerinin mürekkebi adedince salat ü selam et ve bereket ver.

Rabb’imiz, bizi ve bizden önce iman eden kardeşlerimizi bağışla, kalplerimizde inananlara karşı en küçük bir olumsuz düşünce bırakma. Rabb’imiz, Sen çok şefkatli ve çok merhametlisin.

Allah’ım, beni yaşattığın müddetçe ebedi olarak günahları terk etme hususunda bana merhamet et, beni ilgilendirmeyen şeylerin altına girmekten beni esirge, Sen’i benden razı edecek şeylere karşı güzel bakmayı bana ihsan et.

Semavat ve arzı yoktan yaratan, celal, ikram ve daimi izzet sahibi Allah’ım!

Ya Allah, ya Rahman, Sen’den celalin ve yüzünün nuru hürmetine, bana öğrettiğin gibi kalbimi kitabının ezberlenmesiyle sürekli irtibatlandırmanı ve benden Sen’i razı edecek şekilde onu okumakla beni rızıklandırmanı isterim.

Gökleri ve yeri yoktan yaratan, celal, ikram ve daimi izzet sahibi Allah’ım!

Ya Allah, ya Rahman, Sen’den celalin ve yüzünün nuru hürmetine, kitabınla gözümü nurlandırmanı, dilimi çözmeni, kalbimi ferahlandırmanı ve sinemi açmanı ve bedenime amel ettirmeni isterim.

Çünkü hakta bana Sen’den başka yardım edecek yoktur. Onu da ancak Sen verirsin. Havl ve kuvvet sadece yüce ve azim Allah’ın elindedir.

(Bu duayı, “Kur’an’ı Hıfz Etme Namazı ve Duası” başlığı altında Fethullah Gülen Hocaefendi’nin Mealli Dua Mecmuası isimli kitabında bulabilirsiniz.)


Okunma Sayısı : 8595
Yazarı : Cemil Tokpınar

Etiketler: